In NA che fa ir «Enavant»
L’Iniziativa SRG SSR ha fatg naufragi a l’urna. Quella avess vulì reducir las entradas or da las taxas da medias. Er il Grischun ha ditg cleramain NA a l’iniziativa ch’avess gì consequenzas per la rapportaziun mediala en il chantun triling, surtut per RTR.
Avant dus mais parevi dad ir piz a cup. Questa dumengia, ils 8 da mars 2026, è il resultat dentant stà pli cler che prognostitgà. 61,9% da votantas e votants (senza resultats da Friburg) han refusà l’iniziativa federala «200 francs bastan», numnada uffizialmain Iniziativa SRG SSR. Ed er il chantun Grischun ha refusà cleramain l’iniziativa cun 63,7% da las vuschs.
Il verdict è uschè cler che la SRG SSR ha scrit ier dumengia dad ina «conferma d’in service public multifar e digital cun fermas ragischs en las regiuns». Il president dal cussegl d’administraziun da la SRG SSR, Jean-Michel Cina, ha suttastritgà quella conferma cun far valair: «Per l’avegnir da la SRG SSR è il di dad oz stà decisiv.»
Avair plaschair e far «Enavant»
Tut ils chantuns han refusà l’iniziativa cun tranter 51 fin 71% da las vuschs. E perquai ha la directura generala Susanne Wille ditg: «Il resultat da la votaziun fa plaschair, motivescha ed oblighescha. Nus vegnin a far tut il pussaivel per accumpagnar vinavant il mintgadi dal public cun in program multifar e ferm.»
Il medem mument ha la directura però rendì attent che la SRG SSR vegnia, sin basa da las decisiuns dal Cussegl federal (da reducir las taxas da medias dad oz 335 francs sin 300 francs) a cuntinuar «cun la transfurmaziun da la SRG SSR». Concret vai per il project cun il num rumantsch «Enavant» che l’interpresa ha instradà gia avant passa in onn. L’idea è d’adattar en il decurs dals proxims trais onns las atgnas structuras e promover la digitalisaziun.
«Enavant» pertutga er RTR
Quella transfurmaziun na vegn betg a capitar mo a Lugano, Genevra e Turitg, mabain er en il Grischun. Quai ha Nicolas Pernet, il directur da Radiotelevisiun Svizra Rumantscha (RTR), confermà questa dumengia envers la FMR: «Avant intgins mais avain nus propi gia entschet a transfurmar l’interpresa. Per exempel manain nus ussa singulas partiziuns – sco il persunal u las finanzas – en maniera surregiunala, en furma verticala.» Quai vul dir ch’ina partiziun sco las resursas umanas dad RTR n’è betg pli en la cumpetenza directa dal directur dad RTR, mabain da l’entira SRG SSR, era sche las singulas persunas lavuran anc adina en il Grischun.
Il project «Enavant» gira pia e vegn a cumpigliar anc autras mesiras che pudessan pertutgar era la purschida da program. Nicolas Pernet ha declerà: «Tut las mesiras dad ‹Enavant› vegnan er a pertutgar RTR. En tge furma e dimensiun n’è anc betg cler. Ma fin quest atun 2026 savain nus dapli.»
Vinavant cunter la taxa per interpresas
Entant che la SRG SSR è sa mussada satisfatga e confermada dal resultat da votaziun, vesan quai sa chapescha ils aderents da l’iniziativa tut auter. Malgrà lur sconfitta, vesan els la cuntraproposta dal Cussegl federal – da reducir pass a pass las taxas – sco «success parzial». Quai ha il cusseglier naziunal Thomas Matter (PPS), in dals portavuschs da l’iniziativa, fatg valair envers SRF. Ed era l’Uniun svizra d’artisanadi e mastergn ha sincerà da vulair batter vinavant per abolir surtut la taxa da medias per interpresas.
Ferm NA en il Grischun
L’iniziativa federala «200 francs bastan» or da la cuschina da las associaziuns da mastergn e da la partida PPS ha era fatg naufragi en il chantun Grischun. Il suveran grischun ha refusà l’iniziativa SSR cleramain cun 63,65% da las vuschs. Be in pèr singulas vischnancas han acceptà l’iniziativa. Quellas sa chattan surtut en il Partenz, en la regiun Moesa sco era la vischnanca da Samignun.
Ferm cuntravent per l’iniziativa hai percunter dà en tut las autras regiuns, surtut en quellas rumantschas. La vischnanca da Medel ha refusà l’iniziativa cun il pli cler resultat, cun 78,7%. Remartgabel è che singulas vischnancas da lingua tudestga – sco Vals (73,2%) e Stussavgia (69,6%) – han sbittà pli cler l’iniziativa che vischnancas rumantschas sco p.ex. Valsot (62,8%) e Zernez (63,3%). La participaziun a la votaziun è stada auta en il Grischun cun 55,17%. (fmr/dat)
Gust da leger dapli?