«Nischi, na mel?»
Ün cuolpin da tscharvè avaunt 13 ans d’eira il cuolp iniziel per la pittüra dad Erica Bivetti. Daspö lo ho ella dedicho sia vita a l’art ed ho creo tschients da purtrets. Quist venderdi vain l’artista undreda cul premi d’arcugnuschentscha da la Regiun Malögia ed in quista occasiun ho Chatrina Urech – scu buna amia d’infanzia dad Erica Bivetti – do ün sguard inavous sülla vita da l’artista.
«Erica ho gieu ün enorm plaschair ch’ella survain il Premi d’arcugnuschentscha da la Regiun Malögia», disch Chatrina Urech, üna buna amia d’infanzia dad Erica Bivetti (75) ed ho perque eir surpiglio gugent l’incumbenza da’s chatter cun la FMR e da quinter davart la vita e via artistica dad Erica Bivetti chi survain quist venderdi il premi. E Chatrina Urech es dal sgür eir la güsta persuna per que, siand ch’ella ho in occasiun dal premi d’arcugnuschentscha eir miss insembel ün cudaschin davart il cuors da vita e la pittüra dad Erica Bivetti.
Ün regal persunel
«Quist cudaschin d’heja fat scu regal persunel per Erica e per sieu frer. Nus essans cusdrinas da famiglia, ma na dal saung. Que voul dir cha vaivans la listessa tanta e barba», declera Chatrina Urech. Uscheja abitaivane scu mattas a Samedan eir üna dasper l’otra, ellas haun festagio insembel Nadel – e dit i’ls pleds da Chatrina Urech: «Que’s d’eira adüna insembel.»
Erica Bivetti vaiva però già da matta e giuvenila problems cun la sandet e que ho a la fin eir pissero ch’ella nun ho pudieu terminer sieu giarsunedi scu chürunza a l’Ospidel circuitel a Samedan.
Talent per chürer e flier
Erica Bivetti ho alura listess pudieu profiter da sieu talent da flier e chürer ed ho düraunt ans guardo da divers iffaunts, ma eir da glieud attempeda ed ho uscheja pudieu pussibiliter a quella da pudair rester a chesa fin a la mort. «Que ho Erica eir pudieu fer per sia mamma Maria ch’ella amaiva sur tuot e cun la quela ella vaiva üna stretta relaziun. Perque d’eira il temp zieva la mort da la mamma l’an 2000 eir ün temp greiv per Erica», declera Chatrina Urech.
Il grand cuolp dal destin ho Erica Bivetti alura gieu l’an 2012 cur ch’ella ho gieu ün pitschen cuolpin da tscharvè. A partir da lo nu d’eira que pü pussibel per ella da viver suletta in ün’abitaziun, uscheja cha Erica Bivetti es entreda illa cumünaunza da lavurer ed abiter da l’Ufficina Samedan. «Vis zievatiers es que sto üna grandischma furtüna, siand cha Erica ho scuviert pür lo ün grand talent in ella, nempe la pittüra. Avaunt quel cuolpin nun ho Erica tenor mieu savair gieu grand da chefer cun art», disch Chatrina Urech.
Carriera artistica a partir da 62 ans
La via artistica dad Erica Bivetti ho pür cumanzo cur ch’ella d’eira in l’eted da 62 ans. Zieva ch’ella s’ho pudieu remetter da sieu cuolpin da tscharvè, ho Erica Bivetti scu survgnieu üna seguonda vita ed ho daspö lo pittüro minchadi e prodüt üna schurma ouvras d’art. Uscheja cha na be Erica Bivetti ho scuviert sieu talent, dimpersè eir l’Ufficina chi’d ho alura cumanzo a vender ils purtrets da l’artista. Impü ho l’Ufficina eir fat cudaschins e cartas cun l’art dad Erica Bivetti.
Impustüt ün motiv fascinescha ferm ad Erica Bivetti e que sun sias uschè numnedas citeds. Que’s tratta da chesas e tuors chi’s mettan strettamaing in fila e chi fuorman apunto quistas citeds sgiagliedas in culuors fermas e vivas. «Erica cumainza adüna survart ed impla alura il palperi alv da suringiò. Ch’ella ho a la fin pittüro uschè bgeras citeds es tenor ella be üna casualited e ch’ella nu sapcha insè neir perche», disch Chatrina Urech ed agiundscha: «Erica ho però managio cha bes-chas sajan memma cumplichedas da pittürer cun tuot lur chammas.»
Exposiziuns e premi
Ed Erica Bivetti ho eir già gieu exposiziuns da sia art ed ho dal 2019 eir già survgnieu ün premi, nempe il Trogener Kunstpreis. Que’s tratta d’ün premi chi vain eir do a glieud cun impedimaints. «Que d’eira üna granda onur per Erica ed ella ho gieu ün plaschairun da quel success», disch Chatrina Urech. Ella agiundscha cha que hegia do tar la surdeda dal premi a Trogen ün’aucziun da l’art dals premios. Ed il purtret dad Erica Bivetti ho ragiunt ün predsch da 1000 francs. La reacziun da l’artista quella vouta: «Nischi, na mel?»
«Adonta ch’ella es pensiuneda as dedichescha Erica aunch’adüna mincha di a sia art e manifestand la speciela glüsch da l’Engiadin’Ota in sieus purtrets – qualchosa chi’s tira tres tuot sia ouvra», disch Chatrina Urech.
Gust da leger dapli?