• Fundaziun medias rumantschas
  • Abunar la newsletter «Lectura Rumantscha»
  • Chalender
Logo FMR
  • Tut
  • surregiunal
  • Surselva
  • Grischun Central
  • Engiadina
  • Newsletter

Lectura Rumantscha

mesemna, ils 29 d’avrigl 2026
Gabriela Riedi
FMR

Expansiun è in tipic pled dal jargon economic. Tar mai sveglia quel dentant adina in zichel snavur. Però en sasez na sto quai betg adina esser il cas, sco che la Lectura Rumantscha dad oz mussa.

Ils «pops» rumantschs

La lingua rumantscha vegn adina diminuida pli fitg –  u ch’il tudestg la stgatscha u che las pledadras ed ils pledaders fan memia paucs pops. Ils motivs èn differents. Entant datti però ina pitschna expansiun dal rumantsch, era sch’igl è be in pitschen radi da speranza. Ils curs da rumantsch a distanza che la Lia Rumantscha porscha en tut la Svizra online a scolaras e scolars dal stgalim superiur, èn in success. Ina gruppa da quels giuvenils passenta gist in’emna culturala a Lavin. E tgi che ha forsa pensà sco jau che blers hajan in tat sursilvan u ina tatta engiadinaisa, ha sbaglià. L’expansiun rumantscha viva.

Tegnair a mastrin la bova

I vegn a dar in rempar d’expansiuns enormas. Dal plazzal na vesan quels e quellas, che vegnan ina giada a profitar da quel stabiliment, dentant nagut. Il rempar sur Schluein ch’è gist en construcziun duai proteger il vitg e la colliaziun da traffic da grondas bovas. La FMR ha fatg visita sin il plazzal da quel rempar che duai metter cunfins a l’expansiun d’ina bova gigantica.

Survesta naven dalla senda che meina naven dil casti Löwenberg en direcziun dalla via da cuolm.
Il plazzal dal grond rempar da Cleus sur Schluein cunter la gronda bova. Foto: Augustin Beeli

Sche la cultura expandescha

La Tur Alva, la Villa Carisch, l’Hotel Liun. – Quai èn be in pèr bajetgs che Origen ha restaurà u construì. Jau hai gia daditg pers la survista. Ed uss agiuntescha quella instituziun culturala en ses portfolio anc in ulteriur edifizi, numnadamain il Piz Mitgel a Savognin. Quel duess daventar ils proxims onns in hotel da cultura e furmaziun. Jau hai dentant il sentiment che quai na vegn betg ad esser la davosa expansiun da Giovanni ­Netzer e cumpagnia.

La nova conquista dad Origen: il Piz Mitgel a Savognin. En il curtin da l’hotel duai vegnir construì in spazi per kino e teater. Foto: MAD/Origen

A revair e bun divertiment cun la Lectura Rumantscha!


Abunescha la Lectura Rumantscha.

«Mussainsa culur e cha nus savains rumauntsch»

Per la sesevla vouta ho lö a Segl daspö lündeschdi l’Eivna da lingua e cultura organiseda da la Fundaziun de Planta Samedan. Daspö la prüma…
Martin Camichel/FMR, ils 14 d’october 2025

Navonta Toyotas ella centrala da Vuorz

Ell’anteriura centrala dall’Ovra electrica sursilvana sper la staziun da Vuorz dat ei dapi 2019 in museum d’autos. Il specialist da reclama Peppe Conrad ha realisau…
Martin Gabriel/FMR, ils 14 d’october 2025

«Jau sun ma dustada»

Sonda, ils 18 d’october 2025, preschenta Antonetta Battaglia-Janutin «Ein Goldesel wäre mir lieber gewesen. Kindertage in Riom». L’autura che festivescha questa emna ses 84avel anniversari…
Toni Vinzens/FMR, ils 14 d’october 2025

«Parcella da muntada strategica»

La vischnaunca da Mustér ei sil precint d’acquistar la proprietad dalla famiglia Couchepin-Hess a Mustér. La part essenziala da quella ei la parcella Hess amiez…
Hans Huonder/FMR, ils 13 d’october 2025

Ün partenedi da ballapè cul maister da record

Daspö quist avuost ho il Lyceum Alpinum Zuoz ün partenedi cul FC Bayern München. Traunter oter dessan cun quista collavuraziun ils treneders e las trenedras…
Martin Camichel/FMR, ils 13 d’october 2025

Neginas decissiuns senza ils dus cumissaris

En Surselva ein gest dus cumissaris dalla regenza incaricai da garantir la legalitad dallas decisiuns da duas suprastonzas communalas. Ferton ch’igl anteriur president communal da…
Andreas Cadonau/FMR, ils 12 d’october 2025

In segn ord il temps prehistoric

La Pro Lumerins ha plazzau a Sietschen denter Lumbrein e Silgin ina copia dalla Stela da Sietschen originala che sesanfla el Museum retic a Cuera.…
Andreas Cadonau/FMR, ils 12 d’october 2025

«Chaschöl sün pan – ella es da sur il mar!»

Daspö ch’eu sa ch’eu das-ch scriver quista columna, n’haja in meis tscharvè ün battibuogl. La gronda sfida: Co purtretar mia patria Barbados per lecturas e…
Jennifer Scantlebury, ils 8 d’october 2025

S’invlidar in muonds da pleds e laschar cha’l temp tils moula

S’invlidar in muonds da pleds as poja i’l faschicul 201/202 dal Dicziunari Rumantsch Grischun (DRG) gnü a glüm ingon, üna preschantaziun chi tendscha dal pled…
Uorschla Natalia Caprez Brülhart, ils 8 d’october 2025
logo gasetta
logo gasetta

«Mo cun il cor vesan ins bein…»

«Mo cun il cor vesan ins bein, igl essenzial ei buca veseivels per ils egls» – quella construcziun ord il «Prenci Pignet» dad Antoine de Saint-Exupéry tuna…
Rilana Cadruvi, ils 8 d’october 2025

Navigaziun dad artitgels

« enavos 1 … 129 130 131 132 133 134 enavant »

Gust da leger dapli?

  • La Pagina da Surmeir
  • Posta Ladina
  • La Quotidiana
  • RTR
  • Impressum
  • Protecziun da datas
Logo FMR Logo FMR